- Kalendarium
-
Debaty
- Czy Polska będzie "Fit for 55%"?
- Efektywność energetyczna i odnawialne źródła energii w budynku wielorodzinnym
- Gospodarowanie wodą w budynku wielorodzinnym
- Jak przeciwdziałać ubóstwu energetycznemu i zanieczyszczeniom powietrza
- Szanse rozwoju energetyki morskiej w Polsce
- E-mobility – czy tylko samochód elektryczny?
- Zielone finansowanie
- Gospodarka o obiegu zamkniętym
- Czy planowanie przestrzenne w Polsce da się naprawić?
- Czy transformacja energetyczna w Polsce oznacza wzrost bezrobocia?
- Roślinność na wokół i w budynku wielorodzinnym
- Fundusze unijne na gospodarkę niskoemisyjną
- Ekologia w modzie i tekstyliach
- Seminarium naukowe: Co ekstremalne zjawiska pogodowe mówią nam o zmianach klimatu?
- Woda w mieście - jak ją zagospodarować
- Senior czuje dobry klimat
- Przyszłość ciepłownictwa w Polsce
- Jak zmniejszyć ubóstwo energetyczne?
- Jak osiągnąć neutralny dla klimatu transport w ciągu najbliższych 30 lat?
- Jaki rynek pracy po węglu?
- Czy polska gospodarka może działać bez węgla?
- Jaką energetykę warto dotować?
- Dlaczego węgiel tanieje?
- Zielone miejsca pracy
- Miasto bez samochodu?
- Śląsk - co po węglu?
- Ustawa o energetyce odnawialnej
- Ile powinien kosztować prąd
- Szczyt klimatyczny w Limie
- Węgiel a zdrowie
- Efektywność szansą dla gospodarki
- Energetyka rozproszona
- Polska wobec celów 2030
- Biblioteka
- Wideo
- Patronaty
- Projekty
- O serwisie
- Opinie
Aktualności
Jaka będzie przyszłość dekarbonizacji gospodarki w Polsce (21640)
2021-01-07Drukuj
Podstawowym wyzwaniem będzie opracowanie wizji gospodarczego rozwoju kraju sięgającej II połowy XXI w., której bardzo istotnymi elementami powinny być polityka energetyczna i klimatyczna, w formule ponadpartyjnego dialogu partycypacyjnego, z szerokim gronem interesariuszy, z uwzględnieniem interesów państwa, gospodarki i społeczeństwa.
Instytut na rzecz Ekorozwoju wraz z innymi 10 organizacjami z 10 krajów pod przewodnictwem sieci organizacji ekologicznych Climate Network – Europe realizuje projekt UNIFY.
W ramach projektu każda organizacja w nim uczestnicząca powołała grupę wsparcia reprezentującą różne punkty widzenia – partii politycznych, biznesu, samorządu lokalnego, organizacji ekologicznych, niezależnych instytutów (tzw. think tank), gospodarczych agencji specjalistycznych i mediów. Chcąc ocenić jak wygląda KPEiK po blisko roku realizacji zadaliśmy członkom grupy z Polski trzy pytania. Ten artykuł podsumowuje odpowiedzi ekspertów grupy wsparcia na ponizsze pytanie:
Instytut na rzecz Ekorozwoju wraz z innymi 10 organizacjami z 10 krajów pod przewodnictwem sieci organizacji ekologicznych Climate Network – Europe realizuje projekt UNIFY.
W ramach projektu każda organizacja w nim uczestnicząca powołała grupę wsparcia reprezentującą różne punkty widzenia – partii politycznych, biznesu, samorządu lokalnego, organizacji ekologicznych, niezależnych instytutów (tzw. think tank), gospodarczych agencji specjalistycznych i mediów. Chcąc ocenić jak wygląda KPEiK po blisko roku realizacji zadaliśmy członkom grupy z Polski trzy pytania. Ten artykuł podsumowuje odpowiedzi ekspertów grupy wsparcia na ponizsze pytanie:
Jakie kluczowe elementy zapisane w KPEiK są nadal aktualne, a które powinny ulec zmianie zwłaszcza w zakresie: odchodzenia od węgla, ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, pochłaniania CO2, rozwoju OZE, poprawy efektywności energetycznej i budowania bezpieczeństwa energetycznego?
Największe wyzwanie - wspólna wizja
Polska jest krajem UE, dla którego trudniejszym wyzwaniem, niż dla wielu innych członków, jest uzyskanie w połowie wieku poziomi zero net emisji. Struktura węglowa energetyki, znaczny udział przemysłów energochłonnych oraz potrzeby w zakresie ciepłownictwa wyznaczają te trudności. Nadrzędnym wyzwaniem, jak podkreślają eksperci, jest przygotowanie i zatwierdzenie długofalowej wizji gospodarczego rozwoju kraju sięgającej II połowy XXI w., której bardzo istotnymi elementami powinny być polityka energetyczna i klimatyczna. Jednak w opiniach podkreśla się, że podstawowym wyzwaniem będzie opracowanie jej w formule ponadpartyjnego dialogu partycypacyjnego, z szerokim gronem interesariuszy, z uwzględnieniem interesów państwa, gospodarki i społeczeństwa. W ramach prac wg jednego z respondentów podstawowym wyzwaniem, z którym należy zmierzyć się w długofalowej strategii dekarbonizacji gospodarki do 2050 to wzrost świadomości społecznej, przekierowanie gospodarki z pochłaniającej duże ilości energii i surowców na gospodarkę opartą na wiedzy. Zmiany w masowej skali wzorców konsumpcji i problem zagospodarowania czasu wolnego.
Wyzwanie, przedstawione w niektórych opiniach, stanowi opracowanie nowego modelu energetyki pozwalającego na nadążanie za dokonującą się na świecie transformacją energetyczną. Z jednej strony ma to być zmiana proporcji między kontrolowaną przez państwo produkcją energii z dużych jednostek na rzecz energetyki obywatelskiej (prosumenci prywatni i instytucjonalni skupieni w "wirtualnej elektrowni") wykorzystującej OZE, magazynowanie energii w tym w postaci samochodu elektrycznego, energetykę wodorową czy opartą na biomasie. Aby to uzyskać wg opinii Instytutu na rzecz Ekorozwoju koniecznym staje się wycofanie jawnych i ukrytych subsydiów do górnictwa i energetyki węglowej. Przeważająca część respondentów widzi możliwość zaspokojenia wzrostu zapotrzebowania na energię elektryczną ze źródeł odnawialnych (jednostki wytwórcze i sieć przesyłowa) w wyniku dekarbonizacji gospodarki w tym elektryfikacji transportu. Wprowadzenie wysokich standardów energetycznych dla nowo budowanych i poddawanych termomodernizacji budynków.
Jak najszybsze wycofanie węgla
Ważkim jest uzyskanie porozumienia pomiędzy rządem a górnikami co do jak wcześniejszego odejścia od węgla np. najpóźniej około roku 2035. Potrzebny jest szczegółowy plan wyłączania bloków węglowych i przedstawienie realnej alternatywy w to miejsce. Odejście od korzystania z węgla w lokalnych źródłach ciepła powinno nastąpić najpóźniej do końca 2030.
Niepewność w zakresie energetyki jądrowej
Wystąpiła rozbieżność pomiędzy respondentami co do miejsca energetyki jądrowej w długofalowej strategii rozwoju sektora energii w Polsce. Jedni widzą szansę w zastąpieniu jednostek węglowych OZE i energetyką jądrową, a inni uważają, że budowa elektrowni atomowych to tworzenie iluzji ze względu na brak doświadczenia Polski w tym obszarze, niewystarczające środki finansowe na pokrycie takich inwestycji, jak również mizerne osiągnięcia w budowie bloków w technologii AP1000.
Jeden z respondentów zwraca uwagę na konieczność szczegółowego zaplanowania, wraz z powszechnym systemem finasowania, sprawiedliwego dla regionów górniczych, przejścia na bezemisyjne pozyskiwanie energii z dużym udziałem źródeł rozproszonych i energetyki obywatelskiej, połączonej z powszechnym programem głębokiej poprawy efektywności energetycznej.
Zaproponowano wprowadzenie działań nakierowanych na redukcję potrzeb transportowych, co oznacza w praktyce odmienne sposoby projektowania miast oraz zmiany w produkcji i dystrybucji towarów. Postawienie na elektryfikację transportu w tym także towarowego z rosnącym udziałem transportu szynowego (tiry na tory).
Stworzenie programu edukacji i szkoleń służących wzrostowi dostępność wykwalifikowanej kadry niezbędnej dla wdrożenia procesów termomodernizacji, rozwoju OZE (słońce, wiatr on/offshore, biogaz), elektromobilności, zielonego wodoru i innowacji w zakresie niskoemisyjnych źródeł energii.
Podsumowanie opinii ekspertów
W oczach ekspertów wyraźnie zaznacza się opinia, że Krajowy plan energii i klimatu na lata 2021-2030 jest zdecydowanie za mało ambitny i jak wykazał cały rok 2020 od samego początku nie przystaje do wyzwań jakie stoją przed polską energetyką i ochroną klimatu, nie mówiąc o sytuacji wywołanej pandemią. W szczególności wyraźnie dokument ten odstaje od możliwości jakie istnieją w poprawie efektywności energetycznej i rozwoju energetyki odnawialnej w tym rozproszonej, obywatelskiej. W konsekwencji, wraz z niewystarczającymi zaplanowanymi działaniami w zakresie transportu, przekłada się to na zdecydowanie za niską, co do wymagań Porozumienia Paryskiego i ustaleń w ramach UE, skalą redukcji emisji gazów cieplarnianych.
Według respondentów niezbędnym staje się opracowanie nowego dokumentu Krajowego planu energii i klimatu na lata 2021 – 2030 i to przygotowane w procesie partycypacyjnym, angażując w to instytucje szeroko reprezentujące: przedsiębiorców, samorząd terytorialnych, niezależne ośrodki opiniotwórcze i organizacje społeczne w tym w szczególności ekologiczne. Nie tylko poszerzyłoby to bazę wiedzy na temat konieczności dokonywanych zmian ale także stanowiłoby źródło budowania świadomości społecznej na temat transformacji energetycznej i klimatycznej w naszym kraju.
Kluczowe rekomendacje
W nawiązaniu do opinii respondentów w szczególności zwrócona powinna zostać uwaga na:
a) rozpoczęcie prac nad nowym KPEiK powinno zostać poprzedzone przygotowaniem strategii/wizji rozwoju sektora energii i długofalowej polityki na rzecz klimatu w perspektywie co najmniej roku 2060;
b) konieczność określenia celu redukcyjnego prowadzącego do uzyskania neutralności klimatycznej w roku 2050 oraz partycypowania w realizacji celu określonego przez UE, czyli redukcji emisji gazów cieplarnianych w okresie 1990 – 2030 o 55%;
c) wykorzystanie w pierwszej kolejności potencjału w zakresie poprawy efektywności energetycznej zamiast budowania nowych mocy energetycznych i zaplanowanie poprawy efektywności energetycznej co najmniej na poziomie 25%;
d) zdecydowanie postawienie na szeroki rozwój energetyki odnawialnej i to nie tylko dużych obiektów w energetyce wiatrowej i słonecznej, ale przede wszystkim na tworzenie samowystarczalnych lokalnych hybrydowych systemów energetycznych w ramach energetyki obywatelskiej;
e) odmienne podejście do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w transporcie tzn. nie tylko polegającego na jego elektryfikacji, ale przede wszystkim ograniczeniu potrzeb transportowych (w tym transport oszczędny rozwój miast) i promocji transportu publicznego oraz rowerowego;
f) podjęcie działań służących uzyskania w roku 2030 i w perspektywie roku 2050 znaczącego potencjału pochłaniania CO2 odpowiednio do resztkowej emisji gazów cieplarnianych w przemyśle i hodowli.
W nawiązaniu do odpowiedzi na pytanie dotyczące wyzwań, z którymi należy zmierzyć się w długofalowej strategii dekarbonizacji gospodarki do 2050 zwraca przede wszystkim uwagę potrzeba jasno określonej daty odejścia od węgla nie później niż w roku 2035 wraz z sprawiedliwie zaplanowaną transformacji regionów pogórniczych. Rok 2049 odejścia od węgla jaki wydyskutowano z górniczymi związkami zawodowymi w PGG uznaje się za kompletnie nie do przyjęcia. Równolegle niezbędnym staje się dokonanie zmiany modelu energetyki z zcentralizowanego z dużymi elektrowniami należącymi do państwowych korporacji na rzecz energetyki rozproszonej w oparciu o OZE (wraz z energetyką wodorową i magazynami energii) z dużym udziałem energetyki obywatelskiej, prowadząc do tworzenia lokalnych hybrydowych samowystarczalnych systemów energetycznych. W nawiązaniu do wcześniejszych zapisów wyzwanie stanowi odmienny sposób w kształtowaniu transportu oraz pochłaniania CO2 w perspektywie połowy XXI w. Długofalowe wyzwania oznaczają zmianę: gospodarki na gospodarkę wiedzy, modelu konsumpcji na zrównoważoną konsumpcję umiaru oraz w edukacji i oświacie aby im sprostać.
Opracowanie: Andrzej Kassenberg
Materiał został przygotowany w ramach projektu „LIFE_UNIFY - łącząc Unię Europejską na rzecz działań klimatycznych” dofinansowanego ze środków instrumentu finansowego LIFE Komisji Europejskiej oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Podobne artykuły
- Krajowy Plan Sprawiedliwej Transformacji
Ministerstwo Klimatu przygotowuje Krajowy Plan Sprawiedliwej Transformacji. Nic nie zapowiada jednak, że będzie to potrzebny regionom strategiczny rządowy dokument przedstawiający polski plan odejścia od węgla. Zamiast jasnej strategii regiony węglowe dostały dodatkową dawkę chaosu. Organizacje społeczne interweniują u ministra.
Więcej
- KPEiK oczami ekspertów
Jak do tej pory w wyniku nacisków różnych lobby polityczno-gospodarczych i uników robionych przez poszczególne rządy brak spójnej wizji polityki energetycznej i klimatycznej Polski.
Więcej
- Eksperci - jak poprawić KPEiK?
Pandemia, głęboki kryzys ekonomiczny i gospodarczy, który czeka Polskę w jej efekcie oraz zmiany, jakie nastąpią w jej wyniku powodują, że większość zapisów dokumentu KPEiK jest nie aktualna.
Więcej
Podziel się swoją opinią
![](/content/galeria/389/0/green-energy-congress-23092021-2.png)
![](/content/galeria/389/0/chronmyklimatcircle-kopiazl.jpg)
Wybierz dział
Newsletter
Patronaty
Kalendarium
- PN
- WT
- ŚR
- CZ
- PT
- SO
- ND
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0
Warning: Illegal string offset 'dzien' in /tpl_c/%%58^58D^58DE6355%%kalendarz.tpl.php on line 31
0- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
Projekty
![]() |
ChronmyKlimat.pl wersja 2.0 – portal na temat zmian klimatu dla społeczeństwa i biznesu. © Copyright Fundacja Instytut na rzecz Ekorozwoju |
Redakcja: ul. Nabielaka 15 lok. 1, 00-743 Warszawa, tel. +48 +22 8510402, -03, -04, fax +48 +22 8510400, portal@chronmyklimat.pl |
RSS
Polityka prywatności