Polecane publikacje
Gospodarka niskowęglowa w Polsce: wkrótce raport Banku Światowego (10220)
2011-01-19
W lutym 2011 Bank Światowy planuje opublikować raport na temat przechodzenia na gospodarkę niskowęglową. Raport wskazuje, że w Polska powinna aktywnie zająć się emisjami pochodzącymi z sektorów nieobjętych Europejskim Systemem Handlu Emisjami, zwłaszcza transportem, w którym dochodzi do najszybszego, niekontrolowanego przyrostu emisji. Potrzebna do tego jest nie tylko odpowiednia technologia, lecz przede wszystkim zmiana zachowań i nawyków.
Agata Golec, ChronmyKlimat.pl
źródło: materiały konferencyjne
Pomimo spadku emisji, który dokonał się w ostatnich dwóch dekadach polska gospodarka wciąż cechuje się wysokim współczynnikiem emisji w przeliczeniu na PKB. Spowodowane jest to między innymi tym, że opiera się ona głównie na węglu, w stopniu, który jest ewenementem na skalę nie tylko europejską, ale i światową. Podczas gdy w całej Unii Europejskiej (UE27) węgiel to źródło 29% energii, w przypadku Polski to 91%! Autorzy raportu Banku Światowego przyznają, że choć współczynnik efektywności energetycznej naszego kraju stopniowo się poprawia – w ciągu ostatnich 20 lat współczynnik energochłonności polskiej gospodarki (stosunek konsumpcji energii brutto mierzonej w równoważniku ropy naftowej do PKB) spadł z 781 do 400 koe/1000 euro – to jednak wciąż znacznie przekracza średnią UE. Znacznie zmniejszyły się emisje w sektorze energetycznym, jednak równocześnie sektor transportu generuje ich coraz więcej.
Jak każdy członek Unii Europejskiej Polska ma obowiązek wdrożyć regulacje prawne przyjęte w ramach pakietu 20/20/20. Dzielą one sektory gospodarki na dwie grupy. Pierwszą z nich tworzą przedsiębiorstwa objęte europejskim systemem handlu uprawnieniami do emisji (ETS), który obejmuje energetykę oraz produkcję m.in. żelaza i stali, cementu, szkła, papieru. Od 2012 r. systemem ETS objęte zostanie także lotnictwo. Druga grupa – sektory nieobjęte ETS – to między innymi transport, usługi, rolnictwo czy gospodarka odpadami. Przypada na nie mniej więcej połowa wszystkich emisji gazów cieplarnianych.
Pakiet klimatyczny przewiduje, że emisje z podmiotów objętych systemem ETS zostaną ograniczone o 21% (w stosunku do 2005 r.). Natomiast pozostałe emisje (tzw. non-ETS) mają spaść w całej Unii średnio o 10%, z tym , że poszczególne kraje mają różne cele redukcyjne: od obniżki o 20% (Dania, Irlandia) po dopuszczalny wzrost emisji o 20% (Bułgaria). Polska zobowiązała się, że wzrost emisji z sektorów non-ETS nie przekroczy 14%. Ponieważ od roku 1988 poziom emisji w Polsce wyraźnie maleje, na pierwszy rzut oka wydawać się może, że z łatwością osiągniemy założony cel. Przekonanie to może być jednak mylące! Dowodzi tego raport Banku Światowego, który przedstawia różne scenariusze przyszłości i różne modele rozwoju gospodarki niskoemisyjnej w Polsce. Warto zwrócić uwagę na to, że scenariusz business-as-usual, czyli utrzymywanie obecnej sytuacji, bez wprowadzania nowej polityki niskowęglowej, może doprowadzić do tego, że w roku 2020 poziom emisji wróci do stanu z 1990, a w roku 2030 będzie od niego już o niemal 20% wyższy! Przewidywania te powinni stać się punktem wyjścia dla ustalenia zakresu i skali koniecznych działań redukcyjnych.
Różne modele wprowadzania strategii niskoemisyjnej opracowane przez Bank Światowy różnie przewidują zmiany w emisjach z poszczególnych sektorów gospodarki, jednak we wszystkich scenariuszach kluczową rolę w redukcji emisji odgrywa efektywność energetyczna i paliwowa. Zdaniem autorów, sektor energetyki przekształcać się będzie powoli, nawet jeśli rząd podejmie działania na rzecz rozwoju gospodarki niskowęglowej. Najbardziej optymistyczny ze scenariuszy przewiduje, że w roku 2030 węgiel będzie stanowił 50% koszyka energetycznego, czyli prawie połowę tego co w roku 2007.
Eksperci Banku Światowego analizują także koszty, jakie niosą za sobą poszczególne modele rozwoju i podkreślają, że efektywność energetyczna jest pod tym względem najbardziej obiecująca, ponieważ pozwala na rozwój gospodarczy bez równoczesnego wzrostu emisji i bez nadmiernych kosztów. Jak zwykle jednak problem może pojawić się w momencie wprowadzania tej strategii w życie. Ogromną rolę odgrywa tu rozwój transportu, w którym dotychczasowe trendy są najbardziej niepokojące.
Autorzy raportu podkreślają, że Polska powinna się zastanowić jak w polityce budowy gospodarki niskoemisyjnej uwzględnić sektor, który generuje największy przyrost emisji. Najkorzystniejszy byłby scenariusz obejmujący m.in. opłaty za korzystanie z dróg, wzrost podatku za paliwo i upowszechnienie oszczędnego sposobu jazdy (tzw. eco-driving). Wprowadzenie takich rozwiązań – w połączeniu z technicznym udoskonaleniem pojazdów – pozwoliłoby utrzymać emisje z transportu na poziomie niemalże równym obecnemu.
Raport Banku Światowego na temat przejścia Polski na gospodarkę niskowęglową ma się ukazać w lutym bieżącego roku. Jego najważniejsze punkty przedstawiciele Banku Światowego zaprezentowali podczas konferencji „W stronę gospodarki niskowęglowej w Polsce”, która odbyła się w Warszawie 17 grudnia ubiegłego roku. Jej organizatorami byli Ministerstwo Gospodarki, Koalicja Klimatyczna, Fundacja im. Heinricha Bölla oraz Bank Światowy.
Jak każdy członek Unii Europejskiej Polska ma obowiązek wdrożyć regulacje prawne przyjęte w ramach pakietu 20/20/20. Dzielą one sektory gospodarki na dwie grupy. Pierwszą z nich tworzą przedsiębiorstwa objęte europejskim systemem handlu uprawnieniami do emisji (ETS), który obejmuje energetykę oraz produkcję m.in. żelaza i stali, cementu, szkła, papieru. Od 2012 r. systemem ETS objęte zostanie także lotnictwo. Druga grupa – sektory nieobjęte ETS – to między innymi transport, usługi, rolnictwo czy gospodarka odpadami. Przypada na nie mniej więcej połowa wszystkich emisji gazów cieplarnianych.
Pakiet klimatyczny przewiduje, że emisje z podmiotów objętych systemem ETS zostaną ograniczone o 21% (w stosunku do 2005 r.). Natomiast pozostałe emisje (tzw. non-ETS) mają spaść w całej Unii średnio o 10%, z tym , że poszczególne kraje mają różne cele redukcyjne: od obniżki o 20% (Dania, Irlandia) po dopuszczalny wzrost emisji o 20% (Bułgaria). Polska zobowiązała się, że wzrost emisji z sektorów non-ETS nie przekroczy 14%. Ponieważ od roku 1988 poziom emisji w Polsce wyraźnie maleje, na pierwszy rzut oka wydawać się może, że z łatwością osiągniemy założony cel. Przekonanie to może być jednak mylące! Dowodzi tego raport Banku Światowego, który przedstawia różne scenariusze przyszłości i różne modele rozwoju gospodarki niskoemisyjnej w Polsce. Warto zwrócić uwagę na to, że scenariusz business-as-usual, czyli utrzymywanie obecnej sytuacji, bez wprowadzania nowej polityki niskowęglowej, może doprowadzić do tego, że w roku 2020 poziom emisji wróci do stanu z 1990, a w roku 2030 będzie od niego już o niemal 20% wyższy! Przewidywania te powinni stać się punktem wyjścia dla ustalenia zakresu i skali koniecznych działań redukcyjnych.
Różne modele wprowadzania strategii niskoemisyjnej opracowane przez Bank Światowy różnie przewidują zmiany w emisjach z poszczególnych sektorów gospodarki, jednak we wszystkich scenariuszach kluczową rolę w redukcji emisji odgrywa efektywność energetyczna i paliwowa. Zdaniem autorów, sektor energetyki przekształcać się będzie powoli, nawet jeśli rząd podejmie działania na rzecz rozwoju gospodarki niskowęglowej. Najbardziej optymistyczny ze scenariuszy przewiduje, że w roku 2030 węgiel będzie stanowił 50% koszyka energetycznego, czyli prawie połowę tego co w roku 2007.
Eksperci Banku Światowego analizują także koszty, jakie niosą za sobą poszczególne modele rozwoju i podkreślają, że efektywność energetyczna jest pod tym względem najbardziej obiecująca, ponieważ pozwala na rozwój gospodarczy bez równoczesnego wzrostu emisji i bez nadmiernych kosztów. Jak zwykle jednak problem może pojawić się w momencie wprowadzania tej strategii w życie. Ogromną rolę odgrywa tu rozwój transportu, w którym dotychczasowe trendy są najbardziej niepokojące.
Autorzy raportu podkreślają, że Polska powinna się zastanowić jak w polityce budowy gospodarki niskoemisyjnej uwzględnić sektor, który generuje największy przyrost emisji. Najkorzystniejszy byłby scenariusz obejmujący m.in. opłaty za korzystanie z dróg, wzrost podatku za paliwo i upowszechnienie oszczędnego sposobu jazdy (tzw. eco-driving). Wprowadzenie takich rozwiązań – w połączeniu z technicznym udoskonaleniem pojazdów – pozwoliłoby utrzymać emisje z transportu na poziomie niemalże równym obecnemu.
Raport Banku Światowego na temat przejścia Polski na gospodarkę niskowęglową ma się ukazać w lutym bieżącego roku. Jego najważniejsze punkty przedstawiciele Banku Światowego zaprezentowali podczas konferencji „W stronę gospodarki niskowęglowej w Polsce”, która odbyła się w Warszawie 17 grudnia ubiegłego roku. Jej organizatorami byli Ministerstwo Gospodarki, Koalicja Klimatyczna, Fundacja im. Heinricha Bölla oraz Bank Światowy.
Agata Golec, ChronmyKlimat.pl
źródło: materiały konferencyjne
![](/tpl/images/logo.png)
ChronmyKlimat.pl – portal na temat zmian klimatu dla społeczeństwa i biznesu. © Copyright Fundacja Instytut na rzecz Ekorozwoju
Redakcja: ul. Nabielaka 15 lok. 1, 00-743 Warszawa, tel. +48 +22 8510402, -03, -04, fax +48 +22 8510400, portal@chronmyklimat.pl